Het stimuleren van de sociale ontwikkeling bij kleuters

Vanaf een jaar of vier gebeurt er iets nieuws: je kind gaat écht samen spelen. Niet meer naast elkaar met hetzelfde speelgoed, maar samen aan hetzelfde idee.Daarmee komt er ook iets anders bij, namelijk alles wat er tussen kinderen mis kan gaan. Wie mag meedoen, wie bepaalt wat er gebeurt, en wie heeft er gezegd dat hij stom is.

Wat er in de kleuterfase gebeurt

Een kleuter begint te begrijpen dat een ander iets anders kan denken en willen dan hij zelf. Dat klinkt vanzelfsprekend en het is een grote stap, want daarvoor was dat er simpelweg niet.Daarmee wordt samenspel mogelijk: rollen verdelen, samen een verhaal bedenken, afspreken wie de vader is en wie de hond. Dat is precies waarom fantasiespel op deze leeftijd zo belangrijk is; daar oefent hij alles wat hij later nodig heeft.Tegelijk komen daar conflicten bij die hij nog niet kan oplossen. Hij kan zijn eigen idee nog moeilijk loslaten, en teleurstelling dragen lukt ook nog niet goed. Dus gaat het geregeld mis, en dat hoort erbij.En hij gaat merken of hij erbij hoort. Op school ziet hij wie met wie speelt en waar hij zelf staat, en dat is voor sommige kinderen een pijnlijke ontdekking.

Vriendschappen op deze leeftijd

Vriendschappen bij kleuters zijn vluchtig, en dat is goed om te weten voordat je je er zorgen over maakt.Vandaag is iemand zijn beste vriend en morgen speelt hij met iemand anders. Dat is geen teken dat er iets misgaat; op deze leeftijd gaat vriendschap vooral over wie er nu naast je zit en met wie je hetzelfde leuk vindt.Dat betekent ook dat een ruzie die thuis groot klinkt, op school meestal de volgende dag vergeten is. Ga dus niet te snel bellen met andere ouders, want vaak is het voorbij voordat jij er iets mee doet.

Wat je thuis kunt doen

Laat hem zelf oplossen wat hij zelf kan. Grijp bij een conflict niet meteen in. Als je erbij moet: luister eerst naar allebei en vraag daarna wat ze zouden kunnen bedenken, in plaats van dat je met een oplossing komt.

Vraag hoe het voor de ander was. Dat is de meest directe manier om inleving te oefenen, en op deze leeftijd kan hij daar iets mee.

Nodig kinderen thuis uit, één tegelijk. Twee kleuters gaat meestal beter dan drie, want bij drie valt er altijd eentje buiten.

Speel zelf mee in fantasiespel. Rollen aannemen, meedoen in het verhaal. Daar oefent hij precies die vaardigheden, en jij kunt sturen zonder het te benoemen.

Praat over gevoelens, ook die van anderen. Bij een boek, bij een film, bij iets wat er is gebeurd. Zo groeit zijn woordenschat voor iets wat hij anders alleen maar voelt.

Als hij er niet bij hoort

Dit doet als ouder bijna het meeste pijn, en het is goed om het rustig te bekijken.Kijk eerst wat er precies aan de hand is. Speelt hij liever alleen en heeft hij daar geen last van? Wil hij wel maar weet hij niet hoe? Of wordt hij er actief buiten gehouden?Bij dat eerste hoef je niets te doen behalve het te accepteren; sommige kinderen hebben genoeg aan één maatje. Bij het tweede helpt oefenen: hoe vraag je of je mee mag doen, en wat doe je als het antwoord nee is. En bij het derde is de school aan zet, want dat lost een kind van vijf niet zelf op.

Wanneer je erover praat met school

Ga in gesprek met de leerkracht als je kind structureel alleen staat, als het niet meer naar school wil, als het thuis vertelt dat niemand met hem wil spelen, of als je vermoedt dat er gepest wordt.De leerkracht ziet het plein en de klas en kan er iets mee, bijvoorbeeld door bij het maken van tweetallen rekening te houden. Dat is vaak effectiever dan wat je thuis kunt doen.

Tot slot

De kleuterfase is de fase waarin je kind voor het eerst echt met anderen samen gaat spelen, en dat betekent per definitie dat er dingen misgaan.Dat is geen teken dat hij het niet kan, maar dat hij ermee bezig is. En de meeste van die conflicten zijn de volgende dag vergeten, ook al lag jij er 's nachts wakker van.Meer over deze leeftijd lees je bij het moeilijke gedrag van je kleuter, en over de fase daarna bij de sociale ontwikkeling bij kinderen.Wil je weten waar bij jullie de meeste ruimte zit

Doe de test

In de OpvoedApp lees je daarna hoe je die momenten begeleidt.

Recente berichten