Terug naar Jij als ouder

Jij als ouder

Waarom je elke ochtend alles moet zeggen (en hoe dat verandert)

Als je elke dag dezelfde stappen blijft herhalen, voelt opvoeden alsof niets beklijft. In dit artikel lees je waarom begeleiding iets anders is dan aanleren, en hoe je stap voor stap overdraagt.

Eerst omkleden. Pak nou je broek. Heb je je trui nog niet aan. Kom aan tafel. We moeten over vijf minuten weg. Wat sta je nou te treuzelen. Je haren nog. En dan sta je bij de deur en staat zijn tas nog in de keuken.Elke ochtend opnieuw, en 's avonds hetzelfde maar dan andersom.En als je meerdere kinderen hebt, valt het je waarschijnlijk op dat de een dit allemaal vanzelf doet en de ander bij elke stap begeleiding nodig heeft. Dat maakt het extra verwarrend, want jij doet bij allebei hetzelfde.

Waarom het voelt als dweilen

Omdat je elke dag hetzelfde doet en er niets verandert.Bij de meeste dingen die je een kind leert, zie je vooruitgang. Fietsen lukt na een paar weken. Veters strikken gaat op een dag zelf. Maar deze ochtend is precies dezelfde als die van vorig jaar, en dat is slopend op een manier die van buitenaf niet te zien is.Wat het extra zwaar maakt: het kost jou elke ochtend energie voordat de dag begonnen is. Je bent om half negen al op, en er moet nog een hele dag.

Waarom je kind elke stap begeleiding nodig heeft

Dat het ene kind dit vanzelf doet en het andere niet, ligt niet aan hoe jij het aanpakt.Het gaat over vaardigheden die nog in ontwikkeling zijn. Om zelf een ochtend door te komen moet een kind een reeks stappen onthouden, erbij blijven terwijl er van alles langskomt, beginnen aan iets wat niet leuk is, en de tijd een beetje inschatten.Dat zijn allemaal aparte dingen, en bij het ene kind zijn ze eerder zover dan bij het andere. Daar zit ook je verklaring waarom hij het bij de sportclub wél zelf doet en thuis niet: daar is de structuur anders.Meer daarover lees je bij wat de executieve functies zijn.

Waarom begeleiden niet hetzelfde is als aanleren

Hier zit de kern, en dit is ook waarom het voelt als dweilen.Als je elke stap zegt, komt hij de ochtend door. Dat werkt, vandaag. Maar hij heeft er niets van geleerd, want jij was zijn geheugen en zijn planning.Morgen begin je dus weer bij nul. En over een jaar ook nog.Dat is niet omdat je iets fout doet. Je doet precies wat er op dat moment nodig is om op tijd de deur uit te komen, en dat is een volstrekt redelijke keuze om acht uur 's ochtends.Alleen ligt daar wel de reden dat er niets verandert. En dat is tegelijk het goede nieuws: het betekent dat er iets is wat je anders kunt doen.

Wat er wel verandert

Het begint ermee dat je de stappen zichtbaar maakt in plaats van hoorbaar: een lijstje aan de muur, of plaatjes als hij nog niet kan lezen. Wat op papier staat hoeft hij niet uit jou te halen, en jij hoeft het dus ook niet meer te zeggen. Laat hem dat lijstje vervolgens ook echt zelf gebruiken door te vragen wat er nu komt, in plaats van dat jij het opnoemt; dat is een klein verschil in wat je zegt en een groot verschil in wie het werk doet.Pak daarbij één stap tegelijk aan en niet de hele ochtend, want dat laatste houdt niemand vol. Kies het onderdeel dat het vaakst misgaat, oefen daar een paar weken op, en pak pas het volgende erbij als dat een beetje zit.Doe het bovendien eerst samen voordat je het loslaat: eerst samen, dan jij ernaast, dan jij in de buurt, en dan pas alleen. Dat is precies dezelfde opbouw als bij zwemles, waar ook niemand een kind in het diepe gooit in de hoop dat het vanzelf gaat.Reken er tot slot op dat dit weken duurt en geen dagen, en dat het terugvalt bij ziekte, vakanties en drukke periodes. Dat is geen bewijs dat het niet werkt maar gewoon hoe leren eruitziet. En oefen niet in de ochtendspits maar op een moment waarop er tijd is, want in de haast val je terug op wat werkt en dat is volkomen terecht.

Tot slot

Zolang jij de stappen zegt, doet hij ze wel en leert hij ze niet. Dat is waarom het voelt als dweilen met de kraan open: je bent aan het opvangen in plaats van aan het aanleren.Dat is geen verwijt. Je vangt op omdat het moet, en omdat er om half negen een deur dichtgaat.Maar het betekent ook dat er een andere weg is. Die kost in het begin meer tijd, en hij levert daarna elke ochtend iets op. Dat is het verschil tussen dweilen en de kraan dichtdraaien.Wil je weten waar bij jullie de meeste ruimte zit,In de OpvoedApp lees je daarna hoe je zo'n ochtend stap voor stap overdraagt, en wat je doet in de week waarin het weer misgaat.Meer over dat aanleren lees je bij de manier om je kind vaardigheden aan te leren.